|
Odkrycie polonu i radu
Odkrycia polonu i radu dokonała polska uczona Maria Skłodowska-Curie (1867 - 1934). W 1898 r. z mężem Pierr'em Curie wyodrębniła z uraninitu (rudy uranu) polon, promieniotwórczy pierwiastek chemiczny, nazwany tak na cześć kraju jej pochodzenia. Tego samego roku wraz z P. Curie i chemikiem G. Bemontem ogłosiła odkrycie radu. Od nazwy odkrytego pierwiastka pochodzi dziedzina medycyny zwana radiologią, stosująca promieniowanie γ do leczenia nowotworów.
Została dwukrotnie nagrodzona Nagrodą Nobla: w 1903 r. wspólnie z H. Becquerelem i P. Curie w dziedzinie fizyki za odkrycie promieniotwórczości i pierwiastków promieniotwórczych oraz w 1911 r. samodzielnie w dziedzinie chemii za pracę nad chemicznymi i fizycznymi właściwościami polonu i radu oraz za prace dotyczące metod wyodrębniania, oczyszczania i pomiaru aktywności pierwiastków promieniotwórczych, a także za otrzymanie radu w stanie czystym.
Maria Skłodowska urodziła się w Warszawie. W 1891 r. wyjechała na studia do Paryża. W latach 1900 - 1905 wykładała w Wyższej Szkole Normalnej w Sevres jako pierwsza kobieta w historii uczelni na stanowisku profesora. W 1906 r objęła Katedrę Fizyki na paryskiej Sorbonie.
Uczestniczyła w Brukseli w I Kongresie Solvajowskim (The Solvay Congress) obok takich sław nauki światowej i laureatów Nagrody Nobla, jak: Max Planck, Ernest Rutheford, Albert Einstein, Jean-Pierre Perrin, Walter Hermann i Antoon Lorentz.
Ze względu na zły stan zdrowia nie przyjęła propozycji zorganizowania pracowni radiologicznej w Warszawie, ale brała udział w uroczystości poświęcenia kamienia węgielnego pod Instytut Radowy oraz uczestniczyła w jego otwarciu. Po wybuchu I wojny światowej organizowała wojskowe lecznictwo radiologiczne.
Mimo poważnej choroby aktywnie pracowała na Sorbonie. Pochowano ją obok męża w paryskim Panteonie.
|