Samorząd lokalny

Jedną z pięciu głównych zasad Konstytucji przyjętej 2 kwietnia 1997 roku, kreślącą podstawy prawne ustroju politycznego Polski jest zasada wybieranej władzy lokalnej. Konstytucja mówi, że władze lokalne uczestniczą w sprawowaniu władzy.

Struktury samorządu lokalnego zostały w Polsce przywrócone w 1990 roku. Podstawową (najniższą) jednostką samorządu lokalnego jest gmina. Kilka gmin tworzy powiat, te z kolei - województwo, których jest 16.

Ciałami samorządu lokalnego sprawującymi władzę i nadzór są rady, które działają na trzech poziomach. Ustanawiają lokalne prawodawstwo, przyjmują budżet i nadzoruja jego realizację, nakładają lokalne podatki i opłaty (na podstawie istniejącego prawodastwa) i przyjmują rozporządzenia w sprawie praw własności. Rady mianują i odwołują następujących urzędników: wójta (lub burmistrza/prezydenta miasta), starostę i marszałka sejmiku wojewódzkiego. Członkowie rad są wybierani w wyborach ogólnych, bezpośrednich, równych i tajnych.